Złotoryja
Co warto zobaczyć w Złotoryi? Gdzie warto pojechać?

Centrum Informacji Turystycznej
w Złotoryi

Najbliższe projekcje Kina Aurum


Strony / Ścieżka przyrodnicza "Wokół Wielisławki"

Ścieżka przyrodnicza "Wokół Wielisławki"

Ścieżka przyrodnicza powstała w roku 2007 przy współpracy Urzędu Miasta i Gminy Świerzawa oraz Nadleśnictwa Złotoryja. Na ścieżce ustawiono 7 tablic informacyjnych (przystanków). Ścieżka częściowo pokrywa się ze szlakiem "Wygasłych wulkanów" (znaki żółte), łączącym się ze szlakiem niebieskim prowadzącym od Nowego Kościoła. Na ścieżce można zobaczyć: odsłonięcia skał, jaskinie, sztolnie, ślady grodziska wczesnośredniowiecznego, ruiny zamku i karczmy, bogactwo fauny i flory. Wielisławka jest też znakomitym punktem widokowym.

Zapraszamy do obejrzenia galerii: VI Złotoryjski Rajd Turystyczny


1. Pierwszy przystanek z tablicą informacyjną poświęconą drzewom i krzewom. Ścieżka rozpoczyna się przy pomnikowym okazie dębu szypułkowego.

Drzewa, które można zobaczyć na ścieżce przyrodniczej:

Drzewa:

  • Dąb szypułkowy
  • Dąb bezszypułkowy
  • Sosna pospolita
  • Świerk pospolity
  • Buk zwyczajny
  • Klon zwyczajny
  • Klon jawor
  • Jesion wyniosły
  • Lipa drobnolistna
  • Brzoza brodawkowa
  • Topola osika
  • Czereśnia
  • Jarząb pospolity
  • Modrzew europejski
  • Grab zwyczajny

Krzewy:

  • Leszczyna pospolita
  • Bez koralowy
  • Czeremcha pospolita
  • Malina właściwa
  • Cis pospolity
  • Kruszyna pospolita
  • Trzmielina zwyczajna
  • Śliwa tarnina
  • Głóg jedno i dwuszyjkowy

2. Drugi przystanek – tablica informacyjna – "rośliny runa leśnego". Spotkać tu można następujące rośliny:

Wczesną wiosną:
  • przylaszczka pospolita, roślina lecznicza, trująca podlegająca ochronie
  • śnieżyca wiosenna, podlega ochronie
  • zawilec gajowy, roślina trująca
  • zawilec żółty, roślina lecznicza, trująca
  • kokorycz pusta i pełna, roślina lecznicza trująca
  • miodunka plamista , roślina lecznicza
  • pierwiosnek lekarski i wyniosła, roślina lecznicza podlega ochronie
  • śledzienica skrętolistna , roślina lecznicza
  • łuskiewnik różowy, pasożyt na korzeniach drzew, brak chlorofilu
  • konwalijka dwulistna
W pełni wiosny (maj, czerwiec):
  • konwalia majowa ,podlega ochronie , owoce trujące
  • przytulia wonna
  • szczyr trwały, roślina trująca, lecznicza
  • gwiazdnica wielkokwiatowa)
  • borówka czarna
  • pięciornik pagórkowy
  • macierzanka zwyczajna ,roślina lecznicza
Bardzo wyjątkowo spotkać można gatunki:
  • kokoryczka wonna, roślina lecznicza
  • buławnik mieczolistny, podlega ochronie ścisłej
  • lilia złotogłów , podlega ochronie ścisłej
W lecie (koniec czerwca, lipiec, oczątek sierpnia):
  • naparstnica zwyczajna
  • goździk kropkowany
  • wierzbówka kiprzyca, roślina inwazyjna
  • żarnowiec miotlasty, roślina lecznicza
  • lnica pospolita, roślina lecznicza
  • niecierpek pospolity
Wczesną jesienią (koniec sierpnia, wrzesień)
  • wrzos zwyczajny
  • dziewięćsił bezłodygowy

3. Trzeci przystanek "szczyt – grodzisko – zamek – panorama", znajduje się na szczycie Wielisławki, umożliwia poznanie grodziska, ruin zamku i karczmy oraz panoramę okolicy.

Wielisławka jest masywem górskim składającym się z trzech wierzchołków (pierwszy o wysokości 369 m n.p.m, drugi 372 m n.p. m i trzeci 375 m n.p.m). U podnóża góry przepływa rzeka Kaczawa. Warunki przyrodnicze sprzyjały umiejscowieniu na szczycie wczesnośredniowiecznego grodziska. Historycy i archeolodzy przypuszczają, że gród obronny istniał na Wielisławce już w XI-XII w., choć niektórzy twierdzą, że taki gród znajdował się tutaj już w IX w. Ślady wałów otaczających gród są do dziś widoczne. Około XIV w. w obrębie grodu powstał murowany zamek. Historia zamku owiana jest wieloma tajemnicami, przypuszcza się, że w czasie wojen husyckich był w posiadaniu rycerza-rabusia. Gnębieni przez niego mieszczanie, w odwecie mieli zniszczyć zabudowania zamku. Ruiny w XIX w. posłużyły do zbudowania gospody (Gasthaus) z 20 miejscami noclegowymi. Teren był urządzony turystycznie i rekreacyjnie. Gospoda przetrwała do 1945 r.

Szczyt Wielisławki to doskonały punkt widokowy, widoczna jest stąd większość szczytów Gór Kaczawskich. Od wschodu: Marciniec, Miłek, Połom, Skopiec, Maślak, Ogier, Widok, w Grzbiecie Południowym. Radostka, Gackowa, Okole, Leśniak w Grzbiecie Północnym, nieco dalej na prawo, w kierunku zachodnim widać Sokołowskie Wzgórza: Bucze Małe, Sokołowska Góra i Wołek.

4. Czwarty przystanek – tablica informacyjna "mieszkańcy lasu", dotyczy fauny leśnej.

Można tutaj spotkać:

Ssaki:
  • dzik
  • sarna
  • jeleń szlachetny
  • lis
  • borsuk
  • zając szarak
  • wiewiórka pospolita
  • jeż europejski
  • kuna leśna
  • łasica
  • popielica
Gady:
  • żmija zygzakowata
  • zaskroniec zwyczajny
  • padalec
  • jaszczurka żyworódka
Płazy:
  • żaba trawna
  • ropucha szara
  • kumak górski
  • rzekotka drzewna
  • salamandra plamista
Ptaki:
  • zięba
  • kowalik
  • pełzacz leśny
  • drozd śpiewak
  • kwiczoł
  • kos
  • pierwiosnek
  • kulczyk
  • sikora bogatka
  • sikora modra
  • sójka
  • dzięcioł pstry duży
  • dzięcioł zielony
  • dzięcioł czarny
  • krętogłów
  • dzierzba gąsiorek
  • trznadel
  • wilga
  • świergotek drzewny
  • słowik rdzawy
  • rudzik
  • kopciuszek
  • szczygieł
  • mysikrólik
  • pliszka siwa
  • myszołów zwyczajny
  • kruk
  • pliszka górska
  • pluszcz
  • zimorodek

Wśród ssaków należy wspomnieć o gryzoniach: mysz polna, nornik zwyczajny, nornica ruda, a także występujące rzadziej karczownik ziemnowodny, rzęsorek rzeczka, ryjówka malutka, badylarka, mysz zaroślowata, mysz leśna, darniówka i nornik bury. Środowisko sprzyja bytowaniu tu kilku gatunków nietoperzy. Na terenie Gór i Pogórza Kaczawskiego żyje 15 gatunków spośród 22 występujących w Polsce. W sztolniach Wielisławki zimują nocek duży , nocek rudy, gacek brunatny i mopek

5. Piąty przystanek "las mieszany i ptasi budzik".

Możemy tu zobaczyć stary drzewostan. Tablica zawiera informacje dotyczące stanu lasów w Nadleśnictwie Złotoryja a także wymiary kwalifikujące drzewa na pomniki przyrody . "ptasi budzik" to zegar pokazujący orientacyjnie czas w jakim można usłyszeć różne gatunki ptaków. Znajdziemy tutaj różnorodność zbiorowisk leśnych. Bory, lasy mieszane, górskie i grądy.

6. Szósty przystanek "tajemnice wnętrza Wielisławki", znajduje się tuż nad zabudowaniami kompleksu zabytkowego młyna.

Wielisławka jest masywem zbudowanym ze skał wulkanicznych w których w sposób naturalny wytworzyły się szczeliny i otwory wentylacyjne. Występuje tu bogactwo minerałów, skały okruszcowane pirytem, pirotynem, złotem i agatami, a także związkami żelaza i innymi metalami. Od stuleci trwały tutaj intensywne prace poszukiwawcze i górnicze. W XIV (najintensywniej w 1556 r.) wydobywano tu złoto. Prace trwały z przerwami (w okresach wojen) aż do XVIII w. W wyniku robót górniczych powstały: Jaskinia Wielisławka, 2 sztolnie w zachodnim zboczu i 1 w północnym. Prawdopodobnie było ich więcej. Na południowym zboczu przy ścieżce prowadzącej na szczyt, widoczne są wielkie zapadliska, niepotwierdzone informacje mówią, iż w tym miejscu znajdowały się schrony. Wzdłuż części krawędzi szczytowych widać też rowy-okopy.

Obok sztolni przy zachodnim zboczu, znajduje się zabytkowy młyn. Został on zbudowany w 1827 r. i niecałe sto lat później przebudowany. Młyn wodno-elektryczny, oprócz przemiału zbóż produkował energię elektryczną dla własnych potrzeb. W zespole zabytkowym młyna znajduje się również stajnia, obora, spichlerz i budynek mieszkalny.

7. Siódmy i ostatni przystanek "Organy Wielisławskie", znajduje nad brzegiem Kaczawy. Na tablicy informacyjnej opisana została geologia i geneza powstania urwiska skalnego, które objęto ochroną, jako pomnik przyrody nieożywionej. Tablica informacyjna przedstawia ogólne wiadomości o Wielisławce, oraz plan przebiegu ścieżki.

"Organy Wielisławskie" to pomnik przyrody z odsłonięciem oryginalnego układu skał. Osłonięcie charakterystycznych słupów nastąpiło na skutek ruchów tektonicznych i procesów wietrzenia. Do odsłonięcia "organów" przyczyniła się też działalność kamieniołomów z XIX i XX w.